1179- Domniemana data powstania Zatora jako gródka granicznego nad Skawą ,

 strzegącego szlaków handlowych na pograniczu Śląska i Małopolski. W wyniku 

 darowizny Księcia krakowskiego Kazimierza Sprawiedliwego na rzecz

 bratanka Mieszka Plątonogiego księcia opolskiego kasztelania oświęcimska 

 wraz z Zatorem włączona zostaje do opolszczyzny pod panowanie Piastów 

 śląskich. Skawa jest granicą między Księstwem Opolskim a ziemią krakowską.

1228- Książe opolski Kazimierz następca Mieszka Plątonogiego nadaje wieś Zator 

wojewodzie opolskiemu i oświęcimskiemu , kasztelanowi Klemensowi z Ruszczy .

1239- Klemens z Ruszczy nadaje wieś Zator klasztorowi benedyktynek w Staniątkach 

 k/Krakowa.

1241?Oddziały Tatarów pod wodzą Baidara grabią i pustoszą Zator.

10.XI.1292 r- Książę cieszyński Mieszko nadaje Zatorowi prawa miejskie.

1393 ? Budowa w miejscu dawnego, nowego kościoła parafialnego w Zatorze .

1445- Z podziału Księstwa Oświęcimskiego powstaje Księstwo Zatorskie. Zator 

 awansuje do miana jego stolicy. Pierwszy książę Zatorski Wacław 

 obwarowuje miasto murami i przystępuje do budowy zamku. Rozwija się 

 handel, rzemiosło i gospodarka rybna. 

25.VI.1456- Książe Wacław zostaje lennikiem polskiego króla Kazimierza Jagiello- 

 ńczyka. Zostaje zwolniony z wypraw wojennych i płacenia kontrybucji.

1474- Podział Księstwa Zatorskiego między czterech synów nieżyjącego księcia 

 Wacława, tj: Kazimierza, Wacława, Janusza, Władysława . W Zatorze istniały

 wówczas jeszcze dwa inne kościoły św. Krzyża przy obecnej ulicy Piastowskiej 

 i św. Anny poniżej zamku.

1494 ? Ostatni żyjący książę Janusz sprzedaje Księstwo Zatorskie królowi Janowi 

 Olbrachtowi z prawem dożywotniego władania .

1513- W wyniku sporu o wodę do stawów rybnych książę Janusz ginie w walce na 

 miecze z rąk kasztelana Wawrzyńca Myszkowskiego ze Spytkowic. Władzę w

 imieniu króla sprawuje starosta, który urzęduje i mieszka w zamku.

1564- Sejm Walny w Warszawie dokonuje oficjalnej inkorporacji Księstwa Zato- 

 rskiego do Korony Polskiej. W urzędach oficjalnym językiem jest polski w

 miejsce czeskiego i niemieckiego .Zator jest miejscem sejmików szlacheckich

 i siedzibą starostwa. Posiada szkołę parafialną, łaźnię, , pobiera cło drogowe i

 wodne za spływ drewna.Zatorskie karpie dostarczane są na dwór królewski w

 Krakowie. Wiek XV i XVI były dla miasta największym okresem rozwoju.

1574 ? Podczas ucieczki z Polski zatrzymuje się w Zatorze król Henryk Walezy 

 ( pali za sobą Most na Skawie).

1656 -1660 Najazdy szwedzkie niszczą miasto. Pożary, powodzie, zaraza morowa 

 powodują wyludnienie .W czasie lustracji w 1660 r miasto liczy 600 

 mieszkańców.

1772- I rozbiór Polski. Zator w zaborze austriackim ( Galicja). Cesarz Austrii 

 przyjmuje tytuł księcia Zatorskiego.

1778- Piotr Dunin herbu Łabędź ostatni starosta zatorski i jego żona Zofia Dunin z 

 Małachowskich odkupują dobra Zatorskie od rządu austriackiego.

1797- Księżna Apolonia Poniatowska zakupuje dobra Zatorskie dla swej córki 

 Konstancji, żony Ludwika Tyszkiewicza.

1805 ? Właścicielką dóbr Zatorskich zostaje córka Konstancji Anna z Tyszkiewiczów 

 i żona Aleksandra Potockiego , później żona generała St. Wąsowicza, 

 adiutanta Napoleona I.

1833-Anna Potocka- Wąsowiczowa przekazuje dobra Zatorskie swemu 

pierwszemu mężowi Potockiemu i ich synowi Maurycemu. Następnym 

dziedzicem zostaje syn Maurycego , August Potocki.1836- Potoccy 

przebudowują częściowo zamek wg. projektu architekta włoskiego 

pochodzenia Franciszka Marii Lanciego i Parysa Filippiego. Piękne 

malowidła i sztukaterie są dziełem włoskiego malarza Liattiego Polaka 

Golińskiego. Wnętrza zamku wykonano w stylu romantycznego 

neogotyku. Potoccy gromadzą w zamku cenne pamiątki, tworzą galerię 

obrazów.Częściowej przebudowie zostaje również poddany kościół.

1884 ? Budowa linii kolejowej z Oświęcimia do Krakowa Płaszowa.

 Elektryfikacja linii w roku 1971.

1895 ?Otwarcie szkoły koszykarskiej i banku.

1903- Budowa obecnego ratusza w Rynku.

1908 ? Wdowa po Auguście Potockim sprzedaje dobra Zatorskie wdowie po 

 namiestniku Galicji Andrzeju Potockim Krystynie Potockiej z Krzeszowic,

 która zakupiła je dla syna Adama Potockiego herbu srebrna Pilawa ?

 właściciela dóbr Zatorskich do 1939 r Potoccy z linii wilanowskiej pieczę-

 towali się herbem złota Pilawa.

1934- Elektryfikacja .Budowa ? Ochronki?- przedszkola przy ulicy Kongre-

 sowej.Opiekę nad dziećmi sprawują siostry zakonne ?Zmartwychwstanki

 ?sprowadzone przez hrabinę Marię Potocką .

1939 -1945 Okupacja hitlerowska .Zator włączony do Rzeszy Niemieckiej( Reichu).

26.I.1945 Wyzwolenie Zatora przez wojska radzieckiej 60-tej Armii dowodzonej 

 przez gen. Pawła Kuroczkina , wchodzącej w skład I Frontu Ukraińskiego 

 dowodzonego przez marszałka Iwana Koniewa.

1956 ? 1973 Remont kapitalny kościoła z częściową przebudową.

1964 -1976 Remont kapitalny pałacu , renowacja wnętrz.

1966 -1968 Przebudowa Rynku

1987- Zator wpisany do rejestru miast zabytkowych.

2 .XII.1986- Powołanie Towarzystwa Miłośników Ziemi Zatorskiej

Od 15 października 1987r TMZZ jest organizacją pozarządową posiadającą osobowość prawną.